23.05.2011

Pina :: Dans Tiyatrosunun Anası


Alman Dans tiyatrosu Tanztheater'ın anası sayılan, 2009 yılında kaybettiğimiz büyük Alman koreografı ve sanat yönetmeni Pina Bausch için Wim Wenders tarafından çekilmiş bir film Pina..

Usta dansçının belgesel görüntülerinin yanı sıra, Pina'nın eğitiminden geçmiş ve yanında çalışmış eski ya da yeni dansçıların ustalarıyla olan -ilişkileri de dahil- onun hakkındaki görüşleri ve de ‘Tanztheater Wuppertal Pina Bausch’ isimli topluluğun şimdiye kadar sahnelediği bazı eserlerin film için yapılmış yeni yorumları, çok iyi bir kurguyla bir 3D film hâline getirilmiş..


“Dans et, dans et, yoksa yok olup gideceğiz!" diyen, ölmesine rağmen bu sözünü daima yerine getirdiği için de yok olmamayı beceren Pina Bausch, insana ve hayata dair her duygu ve de her durumun ya da her şeyin hareketle tasvirinde öylesine etkileyici bir 'dans dili' kullanıyor ki kuşkusuz bu durum yönetmen Wim Wenders'ın da işini kolaylaştırıyor..



Bu tür 'belgesel' anlayışlı filmlerin nasıl başarıyla üstesinden geldiğini, Buena Vista Social Club'tan hatırladığımız Wenders bu son mükemmel eseriyle, 2008 yılında çektiği Palermo Shooting saçmalamasını da -allahın izniyle- geride bırakmış görünüyor.. Ki Paris, Teksas ve The Million Dollar Hotel filmlerinin yaratıcısına saygımız her daim sonsuzdur..




Yönetmen, Pina Bausch'tan miras kalan dansçıları sahnenin dışına, sokağa çıkararak, uzun yıllar boyunca sanatçının hayatına ve eserlerine fon oluşturmuş Wuppertal kentini ve civarını bir sahne gibi kullanmış..
Sürekli görüntüye giren, hatta içinde bir gösteri bile icra edilen, caddelerin ve nehrin üzerinde havada asılı bir şekilde yol alan tren, filmin de en önemli aksesuarı..




Pina Bausch ile ilgili benim en çok dikkatimi çeken şey, onun âdeta ağzına bakan dansçılarına -ayrıntılı bir anlatım metoduyla- öğretmenlik taslamaması oldu..
Bayan Pina, her dansçısına âdeta farklı birer 'meditasyon mantrası' verircesine, onları uyaran ya da benliklerine uyandıran, kısacık sözler sarf etmiş.. Öyle ki bu sözlerin yıllar sonra bile dansçıları tarafından hatırlandığına şahit oluruz..




Beyaz perdede bir tiyatro sahnesi efekti yarattığı için, 3D tekniği belki de ilk kez bu filmde bir işe yaramış..
Ben bale ve dansı sevdiğim için tüm filmi ağzım açık, zevkle seyrettim.. Lâkin sıkılmamak için, bu gösteri sanatına birazcık ilgili duymak gerekebilir deyu düşünüyorum..

Yine de, gösterilerin yapıldığı enteresan mekanlarıyla, şahane müzikleriyle ve özellikle de yönetmenin dokunuşlarıyla daha da bir anlam kazanan bu etkileyici filmi ben herkese tavsiye ediyorum..  


Yönetmen: Wim Wenders
Senaryo: Wim Wenders
Oyuncular: Pina Bausch, Regina Advento, Malou Airaudo, Ruth Amarante
Yapım: 2011, Almanya / Fransa / İngiltere, 106 dk